Delmhorst 43-E – elektroda zaciskowa do pomiaru wilgotności pojedynczych arkuszy

Elektroda zaciskowa 43-E – pomiar wilgotności cienkiego arkusza bez nakłuwania

Pojedynczy arkusz papieru to najtrudniejsza postać materiału dla wilgotnościomierza szpilkowego. Instrukcja mierników PX-20 i PX-30 mówi wprost: gdy materiał jest tak cienki, że szpilki nie zagłębiają się w nim na całą długość, odczyt wychodzi niższy od rzeczywistej wilgotności. Producent podaje dwa wyjścia – mierzyć kilka próbek złożonych w pakiet albo sięgnąć po elektrodę specjalną.

Delmhorst 43-E jest taką elektrodą. Producent opisuje ją jednym zdaniem: elektroda zaciskowa do badania cienkiego papieru w arkuszach, próbka ściskana między dwoma gładkimi krążkami, szczelina na grubość materiału regulowana przez użytkownika do 9,5 mm (3/8 cala). Arkusz nie jest przekłuwany, więc po pomiarze nadaje się do dalszej obróbki albo do archiwum próbek. Jako autoryzowany dystrybutor Delmhorst w Polsce dobieramy do niej miernik, zanim wystawimy fakturę – napisz do nas, przygotujemy ofertę w 24 h.

Dlaczego na cienkim arkuszu szpilki nie wystarczają

• Szpilki nie mają w czym się zagłębić. Wbudowane szpilki mierników PX mają 8 mm. Arkusz o grubości ułamka milimetra obejmuje tylko ich fragment, a producent ostrzega, że taki pomiar zaniża wynik.
• Próbka zostaje uszkodzona. W kontroli dostaw albo w archiwum próbek nakłuty arkusz jest arkuszem straconym.
• Pakiet z wielu arkuszy to obejście, nie rozwiązanie. Działa, gdy próbek jest dużo i można je poświęcić. Gdy liczy się jeden konkretny arkusz, potrzebny jest pomiar zaciskowy.

Jak działa pomiar między dwoma gładkimi krążkami

Parę styków w 43-E stanowią dwa gładkie krążki. Arkusz wkłada się między nie i zaciska, a szczelinę ustawia się na grubość materiału – do 9,5 mm. Krążki nie mają ostrzy ani igieł, więc powierzchnia papieru zostaje nienaruszona.

Elektroda nie ma własnej elektroniki. Zakres, skalę materiału i korektę temperatury wnosi miernik, do którego ją podłączysz – ten sam arkusz zmierzony na skali papieru i na skali drewna da dwie różne liczby, z których tylko jedna coś znaczy.

Pomiar krok po kroku z miernikiem PX-20 lub PX-30

Procedura według instrukcji mierników PX-20 i PX-30, które producent wymienia przy 43-E:

1. Sprawdź miernik. W menu Set uruchom Cal Check: wynik od 11,8 do 12,2 oznacza, że miernik jest w kalibracji. Wynik poza tym przedziałem to według producenta sygnał do wymiany obu baterii AA. Kontrolę w dwóch punktach, 6 % i 12 %, daje wzorzec MCS-2X, a wersja MCS-2X/CLIP z zaciskami pozwala sprawdzić miernik razem z przewodem elektrody.
2. Podłącz elektrodę. Zdejmij zatyczkę z gniazda elektrody zewnętrznej i podłącz przewód 43-E. Producent PX-20 i PX-30 dopuszcza do tego gniazda każdą elektrodę specjalną Delmhorst.
3. Wybierz materiał. W menu Read ustaw skalę papieru (Paper). PX-20 ma tylko tę skalę, PX-30 dodatkowo skalę odniesienia 0-100 (Ref-Paper) i skalę makulatury w belach. Przy zmianie materiału miernik zapyta o skasowanie zapisanych odczytów: NO zostawia materiał i dane bez zmian, YES kasuje pamięć.
4. Ustaw temperaturę materiału. Miernik jest skalibrowany przy 21 °C (70 °F). Papier cieplejszy od tej wartości pokazuje wilgotność wyższą od rzeczywistej, chłodniejszy – niższą. Producent zaleca korektę temperatury zwłaszcza poza zakresem 10-32 °C i tam, gdzie temperatura się zmienia.
5. Ustaw próg alarmu (Set Point). Miernik zapiszczy przy przekroczeniu zadanej wilgotności, więc serię pomiarów prowadzisz bez odczytywania każdej liczby. Ustawienie progu na zero (--.-) wyłącza alarm.
6. Ustaw szczelinę i zaciśnij próbkę. Dopasuj szczelinę do grubości arkusza albo pakietu (do 9,5 mm), włóż próbkę między krążki, zaciśnij i odczytaj wilgotność w polu odczytu. Wynik ze znakiem „<” albo „>” jest poza zakresem skali.
7. Zatrzymaj i zapisz. Przycisk Read zatrzymuje wynik na ekranie (HOLD), środkowy przycisk zapisuje go do pamięci razem z temperaturą materiału. Pamięć ma 100 miejsc; po jej zapełnieniu nowy odczyt zastępuje najstarszy. PX-30 połączony z aplikacją Delmhorst EDGE zapisuje odczyty bez limitu.
8. Oceń serię w menu Stats: liczba odczytów, średnia, wartość najwyższa, najniższa i odchylenie standardowe. Odczyty spoza zakresu zapisują się, ale nie wchodzą do średniej ani odchylenia.
9. Po pracy załóż zatyczkę na gniazdo elektrody, żeby złącze zostało czyste.

Skala papieru w PX-20 i PX-30 to kalibracja uśredniona. Producent zaznacza, że przy wysokich wymaganiach dokładności miernik trzeba sprawdzić na konkretnym materiale i samodzielnie wyznaczyć poprawki.

Szczelina do 9,5 mm – co się w niej mieści

Z jakim miernikiem pracuje 43-E

Producent wymienia przy 43-E dwa mierniki papiernicze:

Masz w firmie RDM-3P? To model wycofany z produkcji. Producent nie wymienia go przy tej elektrodzie, dlatego jej współpracę z posiadanym egzemplarzem RDM-3P potwierdzamy przed zamówieniem.

Rodzina elektrod papierniczych – co do czego

Papier mierzy się inaczej w zależności od tego, w jakiej jest postaci. Wstęga w ruchu, arkusz, stos, bela i rdzeń to pięć różnych zadań i pięć różnych końcówek.

Parametry

Czego producent nie podaje. Poza zasadą działania i największą szczeliną producent nie podaje średnicy ani materiału krążków, siły docisku, sposobu regulacji szczeliny (skokowo czy płynnie, z podziałką czy bez), długości przewodu ani wymiarów i masy samej elektrody. Te dane potwierdzamy u producenta przy konkretnym zamówieniu.

Gdzie 43-E pracuje w praktyce

• Laboratorium papierni i kontrola międzyoperacyjna – arkusz pobrany z maszyny wraca do dokumentacji nienaruszony.
• Przyjęcie dostawy w drukarni – arkusz z wierzchu palety sprawdzony przed rozpakowaniem całej partii.
• Przetwórstwo papieru i opakowań – kontrola wsadu przed sztancowaniem, laminowaniem i klejeniem.
• Kontrola reklamacyjna – próbkę spornej partii i próbkę odniesienia mierzy się tą samą metodą, bez niszczenia żadnej z nich.
• Introligatornia i prace konserwatorskie – wszędzie tam, gdzie badany arkusz nie może zostać przekłuty.

Zanim kupisz: trzy rzeczy do sprawdzenia

43-E jest trzecią co do ceny elektrodą papierniczą Delmhorsta, po 12-E i 55-E. Zanim trafi do zamówienia, warto odpowiedzieć na trzy pytania – dwa z nich potrafią zamknąć temat tańszą pozycją.

Podsumowanie

43-E odpowiada na jedno konkretne pytanie: jak zmierzyć wilgotność arkusza, którego nie wolno przekłuć i na którym szpilki zaniżają wynik. Dwa gładkie krążki i szczelina regulowana do 9,5 mm dają pomiar bez uszkodzenia próbki. Jeśli mierzysz stos albo belę, tańsze pozycje z rodziny załatwią sprawę; jeśli mierzysz arkusz, 43-E jest w katalogu Delmhorsta narzędziem do tego przeznaczonym.

Jako autoryzowany dystrybutor Delmhorst w Polsce dobierzemy elektrodę do miernika, który już masz, i powiemy wprost, kiedy tańsza końcówka wystarczy. Napisz do nas, przygotujemy ofertę w 24 h.

Chcesz kalkulację cenową →

Artykuł zaktualizowany: wrzesień 2026. Źródła: dane producenta Delmhorst (43-E, PX-20, PX-30), instrukcja obsługi PX-20 i PX-30 (rev. 3, maj 2024), cennik Delmhorst Europe 2025.