Delmhorst 315CAB-0020 – kabel główny Kil-Mo-Trol do monitorowania wilgotności

Kabel główny 315CAB-0020 - czym łączy się stacja pomiarowa w suszarni ze sterownią

Operator suszarni ma jeden problem, którego nie rozwiąże żaden miernik ręczny: żeby zmierzyć wilgotność tarcicy w trakcie procesu, trzeba wejść do komory, w której panuje kilkadziesiąt stopni i wysoka wilgotność, otworzyć drzwi i zaburzyć warunki suszenia. System Kil-Mo-Trol odwraca ten układ. Szpilki kontaktowe zostają wbite w deski próbne na cały czas suszenia, a odczyt pobiera się z selektora stacji wiszącego w sterowni, do którego podpina się zwykły miernik Delmhorsta.

315CAB-0020 to odcinek, który te dwa światy łączy: kabel główny biegnący od listwy selektora, przez przepust w ścianie komory, po wewnętrznej ścianie suszarni aż do miejsca, w którym zaczyna się kabel obciążeniowy stacji. Jest ekranowany i izolowany teflonem, bo pracuje w temperaturze i wilgotności, które zwykły przewód wykluczają. Jako dystrybutor Delmhorst w Polsce dobieramy długość i liczbę odcinków pod konkretną suszarnię.

Co kosztuje suszenie prowadzone bez pomiaru w komorze

Suszenie zamknięte za wcześnie zostawia we wsadzie wilgoć, która ujawni się dopiero u klienta: element pracuje, skręca się, rozchodzą się złącza. Suszenie prowadzone za długo albo zbyt ostro daje szkody nieodwracalne od razu: pęknięcia czołowe i powierzchniowe, zapadnięcia, naprężenia, które ujawniają się przy przetarciu. Obie sytuacje mają to samo źródło, czyli brak wiedzy o tym, co dzieje się w środku wsadu, a nie tylko w kilku deskach kontrolnych przy drzwiach.

Stacje pomiarowe rozstawione po całej komorze pokazują rozrzut między pakietami i pozwalają zatrzymać proces wtedy, kiedy najwolniej schnący fragment wsadu osiągnie zadaną wilgotność. To jest cała korzyść z systemu i jednocześnie powód, dla którego liczba stacji ma większe znaczenie niż klasa miernika.

Budowa kabla - trzy żyły, ekran i izolacja teflonowa

Kabel główny ma wtyk bananowy z jednej strony i wolne końce z drugiej (w cenniku producenta opisane jako plug/open). Wolne końce podłącza się do listwy zaciskowej selektora stacji, wtyk trafia do gniazda kabla obciążeniowego przy stacji.

Przypisanie żył do terminali selektora jest sztywne i wynika wprost z instrukcji producenta:

Numer terminala odpowiada pozycji na pokrętle selektora, więc kable trzeba opisać na obu końcach zanim znikną za ścianą. Pomyłka w numeracji nie psuje pomiaru, ale sprawia, że odczyt przypisuje się do niewłaściwego miejsca w komorze, a to jest gorsze niż brak odczytu.

Cztery długości kabla głównego i jak wybrać właściwą

Kabel 3-żyłowy występuje w czterech długościach, każda jako osobny artykuł katalogowy. Wybór długości ustala się przy zamówieniu.

Trasę mierzy się rzeczywistą, a nie w linii prostej. Kable prowadzi się po ścianach komory, w suszarni torowej mniej więcej 1,8 m nad podłogą, a w komorowej blisko sufitu, więc realna długość odcinka bywa o kilka metrów większa od odległości sterowni od stacji. Kabel główny musi biec jednym ciągłym odcinkiem od selektora do kabla obciążeniowego - nie łączy się dwóch krótszych sztuk w jedną trasę. Przy doborze warto zostawić zapas, bo odcinek za krótki oznacza zamówienie kolejnego kabla, a nie skrócenie trasy.

W materiałach producenta pozycja 100 ft bywa opisana jako „305 mt". To pomyłka w zapisie dziesiętnym: 100 stóp to 30,5 m. Producent potwierdził nam to wprost, a na tej karcie podajemy wartość poprawną.

Trzy żyły czy dwie - kiedy wystarczy kabel 315CAB-0021

To jest pytanie, które rozstrzyga się przed zamówieniem kabli, bo decyduje o całej instalacji. Odpowiedź brzmi: liczba żył wynika z tego, czy stacja ma mierzyć jednocześnie koszulkę i rdzeń, czy sam rdzeń.

Wariant 2-żyłowy jest jedynym w rodzinie, który schodzi poniżej 25 stóp - najkrótszy odcinek 315CAB-0021/015 ma około 4,5 m. Jeżeli sterownia przylega do ściany komory, a pomiar ma być rdzeniowy, to jest najtańsza droga do pierwszej stacji.

Warto znać jeszcze jedną właściwość selektora: przy pracy wyłącznie rdzeniowej pozycje koszulkowe działają jako dodatkowe stacje rdzeniowe. Dlatego SS-6 obsługuje 6 stacji koszulka + rdzeń albo 12 stacji samego rdzenia, a SS-12 odpowiednio 12 albo 24. Rezygnacja z pomiaru koszulki podwaja więc liczbę punktów przy tym samym selektorze.

Czego jeszcze potrzebuje kompletna stacja pomiarowa

Sam kabel główny nie tworzy stanowiska pomiarowego. Pełen tor od drewna do miernika składa się z pięciu elementów:

1. Szpilki kontaktowe wbite w deskę próbną - rdzeniowe 309PIN-0042 w jednej z trzech penetracji oraz, przy pomiarze koszulki, szpilka 309PIN-0041.
2. Kabel obciążeniowy ze szpilek do kabla głównego: 315CAB-0034/015 w wersji 3-żyłowej albo 315CAB-0035/015 w 2-żyłowej, oba o długości 15 ft, czyli około 4,5 m, zakończone wtykiem i gniazdem.
3. Kabel główny 315CAB-0020 albo 315CAB-0021 - ten produkt.
4. Selektor stacji SS-6 albo SS-12 zamontowany w sterowni, z listwą zaciskową i pokrętłem wyboru stacji.
5. Miernik wilgotności drewna z uniwersalnym portem elektrody, podłączany do selektora przewodem koncentrycznym. Producent zaleca do tego zastosowania RDM-3 oraz JX-30.

Do tego dochodzi drobnica montażowa, bez której instalacja nie powstanie: gumowe podkładki pod kołnierze szpilek rdzeniowych, wtyki i gniazda bananowe w trzech kolorach, zestaw wiertła z szablonem do powtarzalnego rozstawu otworów, klamry i gwoździe do mocowania kabli po ścianie, pasta silikonowa oraz wyciągacz szpilek z młotkiem bezwładnościowym, którym odzyskuje się szpilki po rozładunku wsadu.

Elementy systemu Kil-Mo-Trol poza samym kablem głównym sprowadzamy na zamówienie i nie mają osobnych kart w sklepie. Napisz do nas z informacją o liczbie stacji i wymiarach komory - przygotujemy ofertę w 24 h.

Jedno odstępstwo warto znać: przy instalacji na trzy stacje albo mniej można pominąć selektor i podłączyć kable obciążeniowe wprost do miernika. W takim układzie potrzebny jest łącznik 2-E/SPLIT, bo to on rozdziela wtyki bananowe na port elektrody miernika.

Szpilki kontaktowe - trzy penetracje pod grubość tarcicy

Szpilki rdzeniowe są izolowane na całej długości poza końcówką, więc mierzą wilgotność dokładnie na znanej głębokości, a nie średnią z całej drogi wbicia. To jest sedno pomiaru rdzenia i powód, dla którego penetrację dobiera się do grubości materiału.

Wszystkie cztery pozycje są aktualne w bieżącym katalogu - potwierdziliśmy to u producenta. Przy najgrubszej szpilce 309PIN-0042/003 materiały producenta podają dwie różne penetracje: 44 mm w katalogu europejskim i 2 cale w opisie amerykańskim. Zakres grubości materiału jest w obu źródłach ten sam. Na tej karcie podajemy wartość z katalogu obowiązującego w Europie, a przy zamówieniu potwierdzamy ją u producenta.

Instalacja stacji krok po kroku

Procedura pochodzi z instrukcji producenta dla selektora SS-6. Dla SS-12 jest identyczna, tylko liczba stacji się podwaja.

1. Przepust w ścianie. Wykonaj otwór z zapasem na komplet kabli - producent przewiduje przepust na sześć sztuk, prowadzony w rurce o średnicy 3/4 cala. Po przeciągnięciu kabli otwór zatyka się.
2. Trasa po ścianie. Zamocuj kable główne wokół komory, około 1,8 m nad podłogą w suszarni torowej albo tuż pod sufitem w komorowej. Omijaj kanały, kierownice, rury i wentylatory.
3. Podłączenie do listwy. Czarna żyła stacji numer 1 idzie na common, żółta na S1, niebieska na C1. Powtórz dla kolejnych stacji. Żyły uziemiające zwiąż razem i podłącz do odrębnego uziomu.
4. Otwory pod szpilki rdzeniowe. Rozstaw 1½ cala, czyli 38 mm, głębokość nawiercenia 3/4 cala, czyli 19 mm. Ostatnie 6 mm szpilki wbija się młotkiem, więc końcowa penetracja wynosi 1 cal, czyli 25 mm.
5. Podkładki gumowe. Między kołnierzem szpilki rdzeniowej a powierzchnią drewna zawsze wchodzi gumowa podkładka - bez niej kołnierz zwiera się z powierzchnią i odczyt przestaje być rdzeniowy. Szpilka koszulkowa podkładki nie potrzebuje.
6. Szpilka koszulkowa. Wbij ją dokładnie w połowie odległości między dwiema szpilkami rdzeniowymi.
7. Wtyki kabla obciążeniowego. Czarny do jednej szpilki rdzeniowej, żółty do koszulkowej, niebieski do drugiej rdzeniowej. Następnie podłącz kabel obciążeniowy do kabla głównego opisanego tym samym numerem stacji.
8. Miernik. Połącz selektor z miernikiem przewodem koncentrycznym. Odczyt skoryguj na gatunek i temperaturę drewna zgodnie z instrukcją miernika.

Czego oczekiwać od odczytów - trzy rzeczy warte wiedzieć zawczasu

Pierwsze dwa do trzech dni odczyty spadają

To najczęstsze pytanie użytkowników i zachowanie całkowicie normalne. Po instalacji szpilek odczyty wykazują wyraźny, postępujący spadek przez pierwsze 2-3 doby, przez co są niższe niż pomiar wykonany świeżo wbitą elektrodą, na przykład 26-ES. Przyczyną jest wzrost rezystancji na styku szpilki z drewnem, wywołany relaksacją włókien wokół szpilki. Nie jest to usterka ani rozkalibrowanie miernika.

Wiarygodny zakres to mniej więcej 6-30 procent

Metoda rezystancyjna działa pewnie od punktu nasycenia włókien, czyli 25-30 %, w dół do około 6 %. Poniżej 6 % rezystancja bardzo suchego drewna rośnie na tyle, że powtarzalny odczyt staje się trudny. Powyżej 10-12 % na wynik wpływa dodatkowo układ słojów, twardziel kontra biel i nierównomierny rozkład wilgoci; poniżej tej granicy zostaje praktycznie sama temperatura, którą miernik kompensuje programowo.

To jest metoda wtórna, nie zamiennik wagosuszarki

System w suszarni ma pokazać stan wsadu i moment zakończenia procesu, a nie odtworzyć wynik oznaczenia suszarkowo-wagowego. Porównywanie odczytu ze stacji z testem wafla wyciętego z tej samej deski niewiele wnosi. Wyjęcie deski ze szpilkami z komory na test psuje odczyt - nawet kilka minut w innej temperaturze rozjeżdża wynik z kompensacją ustawioną w mierniku.

Stacje zakłada się w pełnowymiarowych deskach próbnych rozłożonych po całym wsadzie, w tym w głębi stosu, gdzie suszenie idzie wolniej, a nie wyłącznie w deskach kontrolnych używanych do testów suszarkowych. Kalibrację samego miernika sprawdza się osobno, wzorcem MCS-1.

Ten sam kabel w instalacji z przetwornikiem MTX-C

315CAB-0020 nie jest zarezerwowany dla Kil-Mo-Trol. Producent opisuje go jako kabel do zastosowań Kil-Mo-Trol oraz MTX-C, czyli przetwornika wilgotności z wyjściem prądowym 4-20 mA, który wpina pomiar wilgotności w sterownik albo system nadrzędny zakładu. Wcześniejsza wersja tej karty wiązała kabel wyłącznie z MTX i było to zawężenie - oba zastosowania są prawidłowe.

Przetworniki MTX sprowadzamy na zamówienie. Dobór wersji zależy od tego, czy urządzenie odbierające czyta prąd czy napięcie, od odległości między przetwornikiem a punktem pomiaru oraz od warunków otoczenia w miejscu montażu - te dane ustalamy z klientem przed wyceną.

Parametry techniczne

Gdzie ten system się sprawdza

• Suszarnie komorowe i torowe w tartakach oraz zakładach przerobu tarcicy.
• Suszarnie kondensacyjne i niewielkie instalacje suszarnicze, dla których system był pierwotnie projektowany.
• Predryery, w których wsad spędza tygodnie i kontrola punktowa jest niepraktyczna.
• Sezonowanie na wolnym powietrzu pod wiatą, gdzie stacje zostają w stosie na cały sezon.
• Instalacje z przetwornikiem MTX-C, w których wilgotność wchodzi do automatyki jako sygnał 4-20 mA.

System sprawdzono zarówno przy drewnie liściastym, jak i iglastym. Do kontroli pakietów po rozładunku, już poza komorą, właściwym narzędziem jest elektroda z rękojeścią T 42-EB, a nie stacja stała.

Zanim zamówisz - trzy rzeczy do ustalenia

1. Ile stacji i jaki tryb pomiaru. Koszulka + rdzeń czy sam rdzeń - to przesądza o liczbie żył w kablach, liczbie szpilek i o tym, czy wystarczy SS-6.
2. Trasa kabli. Gdzie stoi sterownia, gdzie będzie przepust przez ścianę, jakie przeszkody są w komorze. Stąd bierze się długość każdego odcinka.
3. Gatunek i grubość tarcicy. Grubość decyduje o penetracji szpilek rdzeniowych, gatunek o ustawieniach miernika.

Wycena całego systemu wymaga kilku danych o suszarni, łącznie z prostym szkicem komory z zaznaczoną sterownią. Nie musi być w skali. Napisz do nas - prześlemy formularz i przygotujemy ofertę w 24 h.

Podsumowanie

315CAB-0020 to kabel główny 3-żyłowy systemu Kil-Mo-Trol, w czterech długościach od 7,6 do 30,5 m, ekranowany i izolowany teflonem, zakończony wtykiem bananowym i wolnymi końcami. Trzecia żyła to kanał koszulki - jeśli instalacja ma mierzyć sam rdzeń, tańszym wyborem jest 2-żyłowy 315CAB-0021, dostępny również w krótkiej wersji 15 ft. Ten sam kabel obsługuje instalacje z przetwornikiem MTX-C.

Jako dystrybutor Delmhorst w Polsce kompletujemy cały tor pomiarowy: szpilki, kable obciążeniowe, selektor stacji i miernik. Doradzimy liczbę stacji i ich rozmieszczenie w komorze, bo to od tego, a nie od klasy miernika, zależy wartość takiej instalacji.

Chcesz kalkulację cenową →

Artykuł zaktualizowany: wrzesień 2026. Źródła: dane producenta.