Gann BL UNI 11 – nieniszczący miernik wilgotności budowlanej i klimatu pomieszczeń

Nieniszczący pomiar wilgotności budowlanej z odczytem w procentach

Ekipa ma ułożyć okładzinę na jastrychu i musi wiedzieć, czy podłoże jest już wystarczająco suche. Wiercenie otworu pod próbkę do badania karbidowego zajmuje czas i narusza warstwę, a pirometr powie tylko, jak zimna jest powierzchnia. Zostaje pomiar pojemnościowy - szybki, nieniszczący i możliwy do powtórzenia w kilkunastu punktach w parę minut. Problem w tym, że większość przyrządów tej klasy podaje wynik w bezwymiarowych działkach, których nie da się przenieść do protokołu.

Gann Hydromette BL UNI 11 (Ref. 30011440) rozwiązuje dokładnie ten problem. Z kulistą sondą B 55 BL przyrząd nie ogranicza się do skanu w działkach - ma fabrycznie wgrane krzywe charakterystyczne dla kilku materiałów budowlanych i pokazuje wynik od razu w procentach masowych oraz w CM-%, z rozdzielczością 0,1 %. To jest różnica między zdaniem "tutaj jest wilgotniej niż tam" a liczbą, którą można zapisać.

BL UNI 11 nie jest jednak wyłącznie miernikiem wilgotności murów. To przyrząd wielozadaniowy serii Blue, który obsługuje dwanaście elektrod i sond i mierzy nimi pięć wielkości: wilgotność budowlaną pojemnościowo, wilgotność i temperaturę powietrza, temperaturę powierzchni w podczerwieni i czujnikiem Pt100 oraz temperaturę materiału. Sam korpus waży 0,16 kg.

Jesteśmy dystrybutorem Gann w Polsce. Jeżeli nie masz pewności, który zestaw i która sonda odpowiadają Twojemu zadaniu pomiarowemu - napisz do nas, przygotujemy ofertę w 24 h.

Dlaczego odczyt w działkach nie wystarcza do podjęcia decyzji

Skan pojemnościowy w działkach jest znakomitym narzędziem porównawczym. Przejeżdżasz kulistą głowicą po ścianie i widzisz, gdzie wskazanie rośnie - to wystarcza, żeby znaleźć zasięg zawilgocenia po zalaniu albo wskazać miejsce, w którym warto wykonać otwór pod badanie rozstrzygające. Nie wystarcza natomiast do niczego, co wymaga liczby, a wymagania technologiczne dla podłoży formułuje się w procentach masowych albo w CM-%, nie w działkach. Wskazanie "78 działek" nie jest odpowiedzią ani dla rzeczoznawcy, ani dla inwestora.

Konsekwencje pominięcia pomiaru albo oparcia się wyłącznie na skanie są kosztowne i jednostronne - zawsze obciążają wykonawcę. Okładzina ułożona na zawilgoconym jastrychu odspaja się po kilku miesiącach. Parkiet na wilgotnym podłożu pracuje i pęka na złączach. Powłoka malarska nałożona na tynk, który jeszcze oddaje wodę, pęcherzy się i schodzi płatami. Koszt naprawy jest w każdym z tych przypadków wielokrotnie wyższy niż koszt przyrządu, a spór rozstrzyga dokumentacja, której nie ma.

BL UNI 11 daje jedno i drugie: tryb skanu 1-200 działek do szybkiego mapowania oraz bezpośredni odczyt procentowy w miejscach, które trzeba udokumentować. To ten sam pomiar, tylko przedstawiony w skali nadającej się do zapisania.

Trzy mierniki przyjmują sondę B 55 BL i każdy czyta ją inaczej

Kulista sonda B 55 BL (Ref. 31013755) współpracuje z trzema przyrządami Gann. Ta sama sonda, ten sam pomiar fizyczny - ale skala odczytu zależy od przyrządu, do którego ją podłączysz. To jest najważniejsza rzecz, jaką trzeba wiedzieć przed wyborem miernika do pomiarów nieniszczących.

Zdanie rozstrzygające jest krótkie: jeżeli głównym zadaniem jest nieniszczący pomiar wilgotności budowlanej z wynikiem podanym w procentach, BL UNI 11 robi to lepiej niż oba pozostałe przyrządy - szerzej niż CH 17 i w ogóle w odróżnieniu od BL E. Dopłata do CH 17 kupuje inne rzeczy: tor rezystancyjny, pomiar wilgotności drewna, prędkość powietrza i rejestrację danych. Nie kupuje lepszego pomiaru pojemnościowego.

Odwrotna strona tej samej monety: BL UNI 11 nie ma toru rezystancyjnego w ogóle. Nie podłączysz do niego elektrod wbijanych ani wtykowych i nie zmierzysz nim wilgotności drewna. To nie jest przeoczenie producenta, tylko świadomy podział ról w serii Blue - i dokładnie dlatego przyrząd jest tańszy od BL E przy szerszym torze pojemnościowym.

Pięć wielkości mierzonych jednym korpusem

Wszystkie tory pomiarowe BL UNI 11 działają przez sondę zewnętrzną - przyrząd sam z siebie nie mierzy niczego. To jest cecha konstrukcyjna, a nie ograniczenie: ten sam korpus obsługuje zupełnie różne zadania, a rozbudowa polega na dokupieniu sondy, nie na wymianie miernika.

Zwróć uwagę na dwa wiersze temperatury powierzchni. BL UNI 11 mierzy ją dwiema niezależnymi metodami - bezdotykowo w podczerwieni i stykowo czujnikiem Pt100. Podczerwień szybko znajduje najzimniejszy punkt na ścianie, ale jej wskazanie zależy od emisyjności materiału, kąta patrzenia i odbić od otoczenia. Pomiar stykowy jest wolniejszy, za to podaje liczbę, której nikt nie podważy powołując się na czarną albo błyszczącą powierzchnię. Podczerwień znajduje miejsce, sonda OT 100 BL podaje wartość do protokołu.

Auto Sensor - miernik sam rozpoznaje podłączoną sondę

Przy przyrządzie obsługującym dwanaście sond i pięć wielkości mierzonych najbardziej realnym błędem nie jest niedokładność czujnika, tylko odczytanie wyniku w niewłaściwej skali. Gann rozwiązał to technologią Auto Sensor: po podłączeniu sondy miernik rozpoznaje jej typ i sam przełącza wyświetlacz na właściwą wielkość, jednostkę i zakres. Na budowie nie przewijasz więc menu i nie wybierasz trybu pracy - wpinasz B 55 BL i widzisz wilgotność budowlaną, wpinasz sondę klimatyczną i widzisz wilgotność względną, wpinasz TT 40 BL i widzisz temperaturę materiału.

Do tego dochodzą funkcje ułatwiające pracę seryjną: Min, Max i Hold dla wartości mierzonej oraz pamięć pięciu ostatnich pomiarów. Hold przydaje się wszędzie tam, gdzie w chwili odczytu nie widać wyświetlacza - przy pomiarze pod sufitem na teleskopie albo w wąskiej wnęce instalacyjnej. Min i Max pozwalają przejechać sondą wzdłuż ściany i odczytać skrajne wartości bez notowania po drodze.

Miernik ma też alarm dźwiękowy w dwóch odmianach. Z sondą B 55 BL sygnalizuje przekroczenie progu zdefiniowanego przez użytkownika - można przejść całą ścianę patrząc na nią, a nie na wyświetlacz, i zatrzymać się dopiero wtedy, gdy przyrząd się odezwie. Z sondą TF-IR BL przerywany sygnał ostrzega przed zbliżaniem się do obszaru punktu rosy.

Dwanaście zgodnych elektrod i sond - komplet z numerami referencyjnymi

Zakres zastosowania BL UNI 11 wyznacza nie sam miernik, lecz sonda, którą do niego podłączysz. Poniżej pełna lista pozycji dopuszczonych przez producenta - wszystkie mają karty w naszym sklepie.

Czujniki Pt100 pracują w BL UNI 11 w technice czteroprzewodowej. Praktyczne znaczenie tego zapisu jest takie, że rezystancja samych przewodów nie wchodzi do wyniku - można więc dołożyć przedłużenie MK 16 i mieć pewność, że seria pomiarów wykonana z przedłużaczem i bez niego pozostaje porównywalna.

TF Stick 16 K-25 - trzy warianty różniące się wyłącznie filtrem

TF Stick to najmniejsza sonda klimatyczna w ofercie: metalowy korpus o średnicy 6,5 mm, wpinany bezpośrednio w gniazdo miernika albo na przedłużeniu MK 18. Wpięty bezpośrednio zachowuje się jak czujnik wbudowany, a zdjęty z miernika może zostać w otworze w materiale budowlanym. Średnica 6,5 mm oznacza, że otwór wykonuje się zwykłym wiertłem i nie trzeba go potem naprawiać.

Producent wprost wskazuje, po co komu kilka sztuk naraz: sondy klimatyczne potrzebują czasu na wyrównanie się z otoczeniem, a rozstawienie kilku TF Sticków w różnych punktach pozwala odczytać je jeden po drugim bez czekania na aklimatyzację przy każdym stanowisku. Przy mapowaniu klimatu w kilku pomieszczeniach albo przy kontroli kilku otworów w jastrychu to jest różnica między jednym a trzema wejściami na obiekt.

Izotermy sorpcyjne - wilgotność materiału odczytana z powietrza w otworze

Rodzina RH-T 37 BL i TF Sticki otwierają na BL UNI 11 metodę, której nie zastąpi ani skan pojemnościowy, ani pomiar rezystancyjny. Sondę umieszcza się w otworze wykonanym w materiale, czeka na wyrównanie wilgotności powietrza w otworze z wilgotnością materiału, a miernik przelicza odczyt na procenty masowe przy pomocy wgranych izoterm sorpcyjnych wielu materiałów.

Metoda ma dwie mocne strony. Po pierwsze, sięga w głąb przegrody, a nie tylko pod powierzchnię - a to właśnie w głębi zostaje woda, gdy powierzchnia dawno wygląda na suchą. Po drugie, otwór o średnicy 5,5 mm dla RH-T 37 BL 160 bywa możliwy do wykonania w spoinie między płytkami, bez naruszania samej okładziny - producent podaje to zastosowanie wprost.

Cztery warianty rodziny różnią się długością i sztywnością rurki: 160 i 320 mm w wersji sztywnej oraz flex 250 i flex 350 w wersji giętkiej. Wersje sztywne wchodzą w otwór wywiercony prostopadle, giętkie radzą sobie tam, gdzie otwór jest krzywy albo sonda musi ominąć przeszkodę, a RH-T 37 BL 320 przydaje się w grubych przegrodach i w materiałach sypkich. Typowe zadania rozstrzygane tą metodą to ocena postępu osuszania, analiza wilgotności przy oględzinach szkody i sprawdzenie, czy podłoże wolno już zakryć.

Punkt rosy i ryzyko pleśni - sonda TF-IR BL

Pleśń na ścianie nie bierze się z tego, że w pomieszczeniu jest wilgotno, tylko z tego, że w jednym konkretnym miejscu powierzchnia jest zimniejsza od temperatury punktu rosy panującego w powietrzu. Żeby to rozstrzygnąć, trzeba w tej samej chwili znać trzy liczby: wilgotność względną powietrza, jego temperaturę i temperaturę tej właśnie powierzchni. Sonda TF-IR BL (Ref. 31013100) mierzy wszystkie trzy naraz.

Sonda łączy czujnik klimatyczny z pirometrem. Wbudowany wskaźnik laserowy pokazuje, w co dokładnie celujesz, a nastawna emisyjność w zakresie od 20 do 100 % pozwala dopasować pomiar do materiału - inaczej zachowuje się surowy tynk, inaczej lakierowana stolarka, inaczej blacha. Miernik liczy z tych danych temperaturę punktu rosy, wilgotność równowagową drewna oraz wilgotność bezwzględną powietrza w g/m³.

Najbardziej praktyczna jest jednak sygnalizacja dźwiękowa. Przesuwasz sondę po ścianie, patrząc na ścianę, a nie na wyświetlacz - przyrząd sam odzywa się, gdy zbliżasz się do obszaru zagrożonego kondensacją. Tak znajduje się mostki termiczne przy nadprożach, w narożach i przy ościeżnicach, czyli dokładnie tam, gdzie pleśń pojawia się najczęściej. Wykryte w porę obniżenie temperatury powierzchni poniżej punktu rosy pozwala zareagować zmianą wietrzenia, korektą ogrzewania albo doszczelnieniem przegrody - po fakcie zostaje już tylko usuwanie skutków.

Dwa tory temperatury Pt100 i trzy sondy do wyboru

Poza podczerwienią BL UNI 11 ma dwa niezależne tory czujnikowe: temperatury powierzchni do 250 °C i temperatury materiału do 350 °C. Trzy sondy serii Blue wykorzystują je w różnym stopniu i warto wiedzieć, która wyczerpuje możliwości przyrządu, a która sama jest wąskim gardłem.

Dobór między dwiema sondami temperatury materiału sprowadza się do miejsca pomiaru, a nie do samego zakresu. Cieńsza ET 10 BL wchodzi w otwór wykonany wiertłem 3 mm i trafia w rdzeń elementu - to sonda do ciał stałych i materiałów sypkich. Grubsza i znacznie dłuższa TT 40 BL jest sondą zanurzeniową: sięga w głąb kotła z klejem albo w strumień spalin, a średnica 5 mm daje sztywność wystarczającą do przebicia zakrzepłego naskórka masy.

Warto podkreślić rzecz łatwą do przeoczenia przy porównywaniu kart katalogowych: ten sam tor materiału w Hydromette CH 17 jest obcięty do -30 do 170 °C, podczas gdy BL UNI 11 wykorzystuje pełne -50 do 350 °C. Przy pomiarach gorących mas tańszy przyrząd serii Blue robi więcej niż najdroższy przyrząd serii Classic.

Granice zastosowania - czego BL UNI 11 nie zrobi

Uczciwe wskazanie granic jest tu ważniejsze niż wyliczanka funkcji, bo przyrząd nazywa się "uniwersalny", a kilku popularnych zadań pomiarowych po prostu nie obsługuje.

• Nie zmierzy wilgotności drewna. Brak toru rezystancyjnego oznacza, że nie podłączysz elektrod wbijanych, młotkowych ani wtykowych. Do drewna litego właściwe są BL H 40 i BL HT 70, do płyt drewnopochodnych BL H 42, do najszerszego zakresu BL A plus. Producent sam określa BL UNI 11 jako uzupełnienie miernika wilgotności drewna, a nie jego zamiennik.
• Nie zmierzy wilgotności muru metodą oporową. Elektrody M 20, M 6, M 21 i M 25 wymagają przyrządu z torem rezystancyjnym: w serii Blue jest nim BL E, w serii Classic HB 30, UNI 2 i RTU 600.
• Pomiar pojemnościowy jest wskazaniem, nie badaniem rozstrzygającym. Do odbioru jastrychu wiążąca pozostaje metoda karbidowa - zestawy Hydromat CM-B Standard, CM-B Pro i CM-P Pro. BL UNI 11 wskazuje miejsce i moment, w którym warto po nią sięgnąć, i pozwala tych badań wykonać mniej.
• Odczyt procentowy obowiązuje dla materiałów z wgranymi krzywymi. Dla materiału spoza tej listy wynik pozostaje wartością porównawczą w działkach i tak trzeba go opisać w dokumentacji.
• Pamięć obejmuje pięć ostatnich pomiarów. To pomoc przy serii odczytów, a nie rejestrator - do monitorowania klimatu przez dni i tygodnie potrzebne jest urządzenie rejestrujące.
• Nie mierzy prędkości przepływu powietrza. Ten tor ma wyłącznie Hydromette CH 17 z elektrodą anemometryczną.
• Wariant "sam miernik" nie zawiera żadnej sondy. Bez elektrody przyrząd nie zmierzy niczego - dotyczy to wszystkich pięciu wielkości, także wilgotności powietrza.

Sytuacja pomiarowa a możliwości przyrządu

Dostępne warianty i fabryczne zestawy

Lista wyboru u góry strony pozwala wybrać sam miernik albo jeden z trzech fabrycznych zestawów producenta. Zestawy różnią się wyłącznie sondą i walizką - przyrząd jest w każdym z nich identyczny.

Wariant "sam miernik" - Ref. 30011440

Sam korpus BL UNI 11 z baterią 9 V, bez żadnej elektrody. Ma sens wyłącznie wtedy, gdy masz już sondy serii Blue z innego przyrządu - na przykład po BL E albo CH 17 - albo gdy kompletujesz zestaw z sond spoza fabrycznych propozycji. Bez sondy przyrząd nie zmierzy niczego.

Zestaw 1 - Ref. 30011441

Miernik z aktywną sondą B 55 BL i walizką BK 14-I. To zestaw dla osuszania budynków, wykonawstwa posadzek i wszystkich zadań, w których liczy się nieniszczący pomiar wilgotności budowlanej z odczytem procentowym. Najczęściej wybierany punkt wyjścia.

Zestaw 2 - Ref. 30011442

Zawartość Zestawu 1 (sonda B 55 BL) powiększona o sondę kombinowaną TF-IR BL, z walizką BK 14-II zamiast BK 14-I. Zestaw dla rzeczoznawców, firm ubezpieczeniowych i serwisów klimatyzacji - obok wilgotności podłoża dochodzi komplet danych o klimacie pomieszczenia, temperatura powierzchni w podczerwieni i ocena punktu rosy.

Zestaw 3 - Ref. 30011443

Zawartość Zestawu 1 (sonda B 55 BL) powiększona o sondę RH-T 37 BL 160, również z walizką BK 14-II zamiast BK 14-I. Zestaw pod pomiary w otworach i spoinach oraz odczyt wilgotności materiału z izoterm sorpcyjnych - dla firm prowadzących osuszanie i dokumentujących postęp wysychania przegrody.

Zdanie rozstrzygające. Jeżeli pracujesz przy posadzkach i osuszaniu - Zestaw 1 wystarczy i można go rozbudować później. Jeżeli oceniasz przyczyny zawilgocenia i ryzyko pleśni, a nie tylko jego zasięg - potrzebujesz Zestawu 2, bo bez pomiaru klimatu i punktu rosy nie postawisz diagnozy. Jeżeli Twoje pomiary trafiają do dokumentacji odbiorowej i muszą sięgać w głąb przegrody - Zestaw 3.

Akcesoria wymieniane przez producenta

Warto zwrócić uwagę na teleskop BL-EL: producent dopuszcza go tylko do czterech przyrządów - CH 17, BL UNI 11, UNI 2 i RTU 600. Miernika BL E na tej liście nie ma, więc przy dużej liczbie pomiarów sufitów i wysokich ścian jest to samodzielny argument za BL UNI 11.

Dane techniczne Gann Hydromette BL UNI 11

Siedem sytuacji, w których BL UNI 11 jest przyrządem pierwszego wyboru

1. Osuszanie budynku po zalaniu. Trzeba ustalić zasięg wilgoci, a nie tylko stwierdzić, że jest. Skan kulistą sondą po ścianach i posadzce daje mapę w kilkanaście minut i pokazuje, gdzie ustawić osuszacze - bez wiercenia w cudzym mieszkaniu, na które i tak nikt nie da zgody na pierwszej wizycie.
2. Oględziny szkody wodnej przez rzeczoznawcę. Ubezpieczyciel i poszkodowany patrzą na ten sam protokół, więc wynik musi być liczbą, a nie opisem. Odczyt w % wag. i CM-% plus dane o klimacie pomieszczenia to materiał, którego druga strona nie odrzuci jako wrażenia z oględzin.
3. Kontrola wysychania jastrychu przed ułożeniem okładziny. Badanie karbidowe jest rozstrzygające, ale kosztuje czas i ampułkę za każdym razem. Wstępny pomiar pojemnościowy pozwala wykonać je wtedy, gdy ma szansę wypaść pozytywnie, i w punkcie o najwyższym wskazaniu, a nie w losowym miejscu płyty.
4. Diagnoza pleśni w mieszkaniu. Pytanie brzmi "skąd ta woda", a nie "czy jest wilgotno". Odpowiedź wymaga zmierzenia w tej samej chwili wilgotności powietrza, jego temperatury i temperatury podejrzanej powierzchni - dopiero z tych trzech liczb wynika, czy przyczyną jest kondensacja na mostku termicznym, czy zawilgocenie przegrody.
5. Serwis wentylacji i klimatyzacji. Parametry powietrza mierzy się w kanale, w strumieniu i w kilku punktach naraz. TF Stick 16 K-25 M jest do tego przewidziany fabrycznie, a rozstawienie kilku sztuk pozwala odczytać wszystkie punkty jednym przejściem, bez czekania na aklimatyzację przy każdym z nich.
6. Pomiar bez naruszania wykończonej powierzchni. W gotowym lokalu nikt nie pozwoli skuć płytek. Otwór o średnicy 5,5 mm w spoinie i sonda RH-T 37 BL 160 dają odczyt z wnętrza przegrody przy szkodzie, którą naprawia się fugą.
7. Uzupełnienie miernika wilgotności drewna w stolarni albo u parkieciarza. Miernik do drewna odpowiada na pytanie o materiał, ale nie powie nic o podłożu ani o klimacie hali. BL UNI 11 domyka komplet: wilgotność jastrychu przed ułożeniem parkietu i wilgotność powietrza w pomieszczeniu, w którym drewno ma się ustabilizować.

Który miernik Gann do którego zadania

Podsumowanie i rekomendacja

Gann Hydromette BL UNI 11 jest przyrządem o wyraźnie zarysowanej specjalności. Nie próbuje być miernikiem do wszystkiego - nie ma toru rezystancyjnego i nie zmierzy wilgotności drewna. W zamian robi jedną rzecz lepiej niż którykolwiek inny przyrząd Gann: odczytuje kulistą sondę pojemnościową w procentach masowych i w CM-%, w najszerszym zakresie z całej oferty, i uzupełnia to kompletem pomiarów klimatu oraz trzema torami temperatury.

Dla firmy zajmującej się osuszaniem, dla rzeczoznawcy, dla serwisu klimatyzacji i dla wykonawcy posadzek jest to najlepiej dobrany zestaw funkcji w tej klasie cenowej - tym bardziej, że kosztuje mniej niż BL E i wielokrotnie mniej niż CH 17. Jeżeli pracujesz również z drewnem, właściwa jest para przyrządów: BL UNI 11 do podłoża i klimatu oraz miernik oporowy do samego materiału.

Jesteśmy dystrybutorem Gann w Polsce. Napisz do nas z opisem swojego zadania pomiarowego - dobierzemy zestaw i sondy, i przygotujemy ofertę w 24 h.

Chcesz kalkulację cenową →

Artykuł zaktualizowany: sierpień 2026. Źródła: dane producenta.