Gann M 18 – młotkowa elektroda wbijana do drewna twardego i grubych przekrojów

Elektroda młotkowa do drewna twardego i belek do 180 mm

Szpilki o długości 16 czy 23 mm mówią o warstwie przypowierzchniowej. W dębie, buku, jesionie albo w belce konstrukcyjnej o dużym przekroju to za mało: drewno schnie od zewnątrz, więc rdzeń bywa wyraźnie wilgotniejszy niż powierzchnia, a do tego twardego drewna nie da się wcisnąć szpilek ręką. Gann M 18 (Ref. 31003500) to elektroda młotkowa - szpilki wbija się w drewno przesuwnym ciężarkiem, bez osobnego młotka, a producent podaje jej zastosowanie wprost: pomiar wilgotności drewna twardego i belek o grubości do 180 mm.

M 18 jest akcesorium, nie miernikiem. Pracuje z jedenastoma miernikami Hydromette, które mierzą wilgotność drewna metodą rezystancyjną, a do miernika podłącza się ją przewodem pomiarowym MK 8. Jako autoryzowany dystrybutor Gann w Polsce dostarczamy elektrodę osobno albo w fabrycznym zestawie z miernikiem - napisz do nas, przygotujemy ofertę w 24 h.

Co dokładnie kupujesz - elektroda, wspornik czy nakrętka

W katalogu Gann obok elektrody stoją trzy części, które łatwo pomylić przy zamawianiu. Ta karta to kompletna elektroda: trzon ze stali nierdzewnej z ciężarkiem, niebieski wspornik z tworzywa, dwie nakrętki kapturkowe i zapas szpilek.

Dlaczego pomiar w głębi przekroju ma znaczenie

Odczyt z krótkich szpilek w grubym elemencie potrafi być prawdziwy dla powierzchni i fałszywy dla całej sztuki. Skutki płaci się później i zwykle drożej niż za sam pomiar:

• element obrobiony albo zamontowany z wilgotnym rdzeniem dosycha już w wyrobie - pęka, paczy się, otwierają się łączenia;
• cykl suszenia grubej tarcicy kończy się za wcześnie, bo powierzchnia pokazuje wartość docelową;
• partia drewna konstrukcyjnego zostaje przyjęta na podstawie pomiaru, który nie sięgnął nawet ćwierci przekroju;
• reklamacja wraca od klienta końcowego wtedy, gdy materiał wyrówna wilgotność po montażu.

Szpilki o długości 40 i 60 mm z kompletu sięgają odpowiednio 34 i 54 mm w głąb, a instrukcja Hydromette HT 85 T podaje je jako właściwe dla drewna o grubości do 120 i do 180 mm.

Jak działa elektroda M 18

Pomiar jest rezystancyjny: miernik mierzy opór elektryczny drewna między dwiema szpilkami i przelicza go na wilgotność według krzywej wybranego gatunku. Korpus elektrody jest ze stali nierdzewnej odpornej na korozję, a wspornik szpilek ze specjalnego tworzywa. Producent opisuje sposób pracy tak: użytkownik kładzie dłoń na górnej części elektrody, żeby utrzymać ją w miejscu, i wbija szpilki ruchem uchwytu w górę i w dół. Tym samym ciężarkiem, uderzając w górę, wyciąga się szpilki z drewna.

Gann kalibruje mierniki do pomiaru szpilkami wbitymi w poprzek włókien. Opór drewna wzdłuż włókien jest mniejszy, więc szpilki wbite równolegle do włókien dają odczyt zawyżony - według instrukcji przy około 20 % o mniej więcej 2 punkty procentowe.

Zakres podany dla samej elektrody to 4 do 100 % wilgotności w odniesieniu do masy suchej, czyli 3,1 do 41 % zawartości wody. To zakres maksymalny - rzeczywisty wyznacza podłączony miernik (tabela niżej).

Pomiar krok po kroku

1. Podłącz elektrodę do miernika przewodem MK 8. Ustaw na mierniku gatunek drewna (kod albo grupę z tabeli gatunków) i temperaturę drewna - w zwykłych warunkach 20 °C, w trakcie lub tuż po suszeniu komorowym rzeczywistą temperaturę drewna albo komory.
2. Przed serią pomiarów dokręć obie nakrętki kapturkowe kluczem. Instrukcja ostrzega, że luźne szpilki łatwo się łamią.
3. Dobierz szpilki do grubości: 40 mm do drewna o grubości do 120 mm, 60 mm do 180 mm. Gdy warstwa zewnętrzna jest wilgotniejsza niż rdzeń (po deszczu, po nawilżaniu), załóż szpilki z izolacją teflonową.
4. Ustaw elektrodę tak, żeby szpilki weszły w drewno w poprzek włókien. Przytrzymaj dłonią górną część elektrody i wbijaj szpilki ruchem uchwytu w górę i w dół.
5. Wbij szpilki na głębokość od 1/4 do 1/3 grubości drewna. Przy krótkich szpilkach 16 i 23 mm producent zaleca zostawić niewielki prześwit między nakrętką a drewnem - dobicie wspornika do materiału grozi jego uszkodzeniem.
6. Odczytaj wynik, gdy wskazanie się ustabilizuje. Mierz w kilku miejscach każdej sztuki - instrukcja zaleca kilka punktów pomiarowych dla możliwie dokładnego wyniku.
7. Wyciągnij szpilki, uderzając ciężarkiem w górę. Sprawdź, czy nie są wygięte - wygiętą szpilkę wymień, zanim złamie się w drewnie.

Dwie granice metody, które podaje instrukcja Hydromette HT 85 T: powyżej punktu nasycenia włókien (około 30 %) odczyty stają się coraz mniej dokładne, a powyżej 40 % trzeba liczyć się z większymi błędami; drewna zamarzniętego o wilgotności powyżej 20 % nie da się zmierzyć.

Szpilki do M 18 - sześć długości w dwóch klasach

W komplecie z elektrodą są szpilki bez izolacji 40 i 60 mm, po 10 sztuk każdej długości. Wszystkie szpilki do M 18 mają średnicę 2,5 mm i osadza się je w tym samym wsporniku, bez przeróbek.

Klasa szpilki zmienia to, co mierzysz. Szpilka bez izolacji pokazuje najwilgotniejsze miejsce na całej wbitej długości - dobrze sprawdza się przy odbiorze i szukaniu zawilgocenia. Szpilka teflonowa mierzy tylko odsłoniętym czubkiem, więc wilgoć powierzchniowa nie wpływa na wynik, a wbijając ją stopniowo, odczytasz profil wilgotności w przekroju. Producent poleca szpilki teflonowe właśnie do wyznaczania wilgotności rdzenia z pominięciem wilgotności powierzchniowej.

Krótkie szpilki 16 i 23 mm producent dopuszcza w M 18 bez adaptera - przydają się, gdy tą samą elektrodą mierzysz też cieńsze elementy. Szpilek 20 mm o średnicy 1,6 mm do M 18 nie używaj: producent przypisuje je miernikom Compact oraz zestawom M 20-DS 16 i M 20-DS 16-i.

Z jakimi miernikami działa M 18

Producent wymienia jedenaście mierników. Zakres w tabeli to zakres wilgotności drewna danego miernika z tą elektrodą - pełne 4-100 % masy suchej wykorzystasz tylko z trzema z nich.

Sama elektroda nie ma przewodu - łączy się z miernikiem przez przewód pomiarowy MK 8, który trzeba mieć albo dokupić. Fabryczne zestawy z M 18 zawierają miernik, elektrodę ze szpilkami 40 i 60 mm, przewód MK 8 i walizkę (w większości zestawów BK 14-I); zestaw wychodzi taniej niż te same pozycje kupowane osobno. Zestaw 2 do CH 17 ma dodatkowo 10 szpilek teflonowych 60 mm.

Na liście zgodności M 18 producent nie wymienia mierników UNI 1 i UNI 2 - UNI 2 pracuje z elektrodą M 20 - ani mierników z serii BL Compact, które mają elektrody wkręcane bezpośrednio w obudowę.

Części zamienne i kontrola elektrody

W elektrodzie zużywają się szpilki, a poza nimi wspornik i nakrętki. Wspornik M 18 V 2 jest sprzedawany bez nakrętek, więc przy jego wymianie zamów od razu dwie nakrętki kapturkowe 31003510. Ta sama nakrętka pasuje do elektrody M 20.

Gdy wskazanie skacze albo odbiega od oczekiwań, zacznij od toru pomiarowego. Adapter testowy do wilgotności drewna podłącza się zamiast elektrody przez przewód MK 8 i sprawdza miernik razem z przewodem. Jeżeli adapter daje wartość wzorcową, a elektroda nadal mierzy niestabilnie, przyczyna jest w elektrodzie: luźna nakrętka, wyrobiony gwint wspornika albo uszkodzona szpilka.

Zastosowania praktyczne

• Stolarnie i zakłady meblarskie - kontrola dębu, buku, jesionu i drewna egzotycznego przed obróbką.
• Tartaki i suszarnie - pomiar rdzenia grubej tarcicy przed zakończeniem cyklu suszenia.
• Ciesielstwo i konstrukcje drewniane - odbiór belek i elementów o dużym przekroju.
• Parkieciarstwo i schody - deska lita i stopnie z drewna twardego przed montażem.
• Handel drewnem - pomiar kontrolny przy przyjęciu partii.
• Rzeczoznawstwo - profil wilgotności w przekroju szpilkami teflonowymi.

Zanim kupisz

• Mierzysz głównie deski, listwy i elementy do około 65 mm grubości - lżejsza i szybsza w pracy seryjnej będzie elektroda wbijana M 20 ze szpilkami 16 i 23 mm.
• Mierzysz płyty izolacyjne z włókna drzewnego - M 18 nie jest do tego przeznaczona; producent ma do nich elektrodę M 19 i zestaw M 20-DS 16-i.
• Masz już miernik z listy, ale bez przewodu - do samej elektrody dolicz przewód MK 8.
• Potrzebujesz pełnego zakresu do 100 % masy suchej - wybierz CH 17, HT 85 T albo RTU 600; pozostałe mierniki kończą skalę wcześniej.

Parametry

Podsumowanie

Gann M 18 to elektroda do drewna twardego i grubych przekrojów: sięga do 180 mm, wbija się ciężarkiem i pracuje z jedenastoma miernikami Hydromette. Przy zamawianiu pamiętaj o przewodzie MK 8, jeśli go nie masz, i o tym, że wspornik oraz nakrętki to osobne pozycje - przydadzą się dopiero przy naprawie. Jesteśmy autoryzowanym dystrybutorem Gann w Polsce: napisz, jakim miernikiem mierzysz i jakie drewno, a przygotujemy ofertę w 24 h na samą elektrodę albo na zestaw.

Chcesz kalkulację cenową →

Artykuł zaktualizowany: październik 2026. Źródła: dane producenta.